السيد محمد تقي المدرسي
62
احكام مقدمات نماز (فارسى)
و روح نماز ، ياد خدا ، خشيت از مقام ذات حق و نيايش به درگاه او است و حدود و شرايطى كه در نماز در نظر گرفته شده ، به مثابهء جسد براى آن روح است . 3 - ( أَقِمِ الصَّلَاةَ لِدُلُوكِ الشَّمْسِ إِلَى غَسَقِ اللَّيْلِ وَقُرْآنَ الْفَجْرِ إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ كَانَ مَشْهُوداً ) « 1 » . « نماز را از زوال خورشيد تا تاريكى شب بپادار و همچنين قرآن فجر را ، چرا كه قرآن فجر ، مشهود ( فرشتگان ) است . » اين آيهء شريفه ، اوقات نماز را بيان مىدارد كه از ظهر - كه در آيهء ديگر ما را بر محافظت از آن دستور داده است - آغاز مىشود و به نماز فجر ( صبح ) ختم مىگردد . وقت اصلى نمازها از زوال خورشيد تا نيمهء شب ادامه دارد كه ظهر و عصر در روز و مغرب و عشا در شب انجام مىشود و تنها يك نماز است كه با طلوع فجر واجب مىگردد . « دلوك » در آيه به معناى زوال خورشيد و « غسق » به معناى شدّت تاريكى در نيمهء شب است امّا « قرآن فجر » يعنى نماز صبح را فرشتگان شب و روز ، شاهد هستند و شايد دليل اينكه اين نماز ، از دو ركعت بيشتر نيست ، همين باشد زيرا اين نماز هم توسط نويسندگان ( فرشتگان ) شب و هم توسط نويسندگان ( فرشتگان ) روز ثبت مىشود . در تفسير اين آيه از زبان امام باقر عليه السلام آمده است : « دلوك خورشيد ، زوال خورشيد و « غسق » شب تا نيمهء شب است . اين ، وقت چهار نماز است كه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله آنها را براى مردم تعيين نموده است و « قرآن فجر » نماز صبح است . » « 2 »
--> ( 1 ) - سورهء اسراء ، آيهء 78 . ( 2 ) - تفسير نور الثقلين ، ج 3 ، ص 205 . تفسير نمونه ، ج 12 ، ص 222 .